ایران
ورود

 
 سه شنبه 1396/1/8
اذان صبح05:32  
طلوع آفتاب06:56  
اذان ظهر13:09  
غروب آفتاب19:22  
اذان مغرب19:41  

 
کل بازدید ها : 21702  
بازدید امروز : 51  
بازدید دیروز : 232  
بازدید صفحه : 131036  
نظر سنجی

سامانه اتوماسیون اداری
گونه های ماهیان خاویاری دریای خزر

ماهیان خاویاری که استورژن نامیده می شوند و به خانواده تاس ماهیان تعلق دارند، از جمله گونه های آبزی کم نظیری هستند که از قدمتی چند صد میلیون ساله که به عنصر ژوراسیک باز می گردد، برخوردارند و از این رو ماهیان خاویار را فسیل های زنده جهان می نامند که همراه با تکاملی فیلوژنی تا به امروز باز مانده اند.

خانواده استروژنها به 27 گونه و زیر گونه در جهان تقسیم می شوند که از این تعداد 5 گونه در دریای خزر زندگی می کنند، دریایی که به تنهایی حدود 90 درصد ذخایر ماهیان خاویاری جهان را در خود جای داده است.

اما ارزش ماهیان خاویاری نه به جهت استفاده از گوشت آنان که به واسطه تخم آنان که به خاویار یا مروارید سیاه مشهور است، می باشد. خاویار خود به تنهایی به عنوان اشرافی ترین صبحانه جهان محسوب می گردد. بسیاری آن را به شکل خام و یا همراه با تخم مرغ و آغشته به زرده میل می کنند و گروهی نیز به اندازه نوک قاشقی از آن را همراه با سبزیجات معطر یا قطعه کوچکی از نان و کره میخورند و بوی ماهی مانند آن و طعم منحصر به فرد را بسیار دوست دارند.

مشخصات پنج گونه ماهی خاویاری دریای خزر بشرح زیر است :

1- فیل ماهی یا بلوگا Huso huso

فیل ماهی بزرگترین ماهی دریای خزر است که در گذشته با وزن حدود 1200 کیلوگرم صید شده است. این ماهی در فصول بهار و پائیز جهت تخم ریزی وارد رودخانه ها می شود. نرهای این گونه از تاسماهیان در 18-17 سالگی و ماده ها در 16 تا 18 سالگی بالغ می شوند. میانگین خاویار دهی فیل ماهی 9/12 کیلوگرم است.

خاویار فیل ماهی که به بلوگا معروف است، از جمله گرانترین مواد غذایی جهان محسوب می شود و طرفداران زیادی در بین دوستداران خاویار دارد .

بلوگای ایرانی در دو رقم بلوگا دان یک و دان دو عرضه می شود. خاویار بلوگا درشتترین دانه ها را در بین انواع مختلف خاویار داشته و طعمی بسیار دلچسب دارد.

2- تاسماهی ایرانی یا قره برون Acipenser Persicus

از بین پنج گونه تاسماهیان دریای خزر، سه گونه که به خاویار آسترا مشهورند عبارتند از تاس ماهی ایرانی، تاس ماهی روسی و شیپ تاس ماهی ایرانی فراوانترین گونه ماهیان خاویاری حوضه جنوبی دریای خزر است وبه همین علت به تاس ماهی ایرانی شهرت یافته است . در حال حاضر بیشترین ذخایر این ماهی در جنوب شرقی دریای خزر یافت می شودو بیشترین تخم ریزی این ماهی در فصل بهار صورت می گیرد . نرهای این گونه در سن 11 – 8 سالگی و ماده در 16-10 سالگی به بلوغ می رسند میانگین تولید خاویار این ماهی با افزایش سن بیشتر می شود و مقدار آن بر اساس فصول سال نیز متفاوت است. بطورمتوسط از هر تاس ماهی ایرانی حدود4/5 کیلو خاویار بدست می آید .

خاویار قره برون تنوع رنگی بیشتری نسبت به بقیه گونه ها دارد و طیف رنگی آن از خاکستری تیره تا روشن و در موارد نادری ، رنگ طلایی را دربرمی گیرد. خاویار آسترای ایرانی یا قره برون از جمله مشهورترین و پرطرفدارترین انواع خاویار در جهان می باشد

اندازه دانه خاویار آسترا از بلوگا ریزتر و از سوروگا درشت تر است .

3- تاس ماهی روسی یا چالباش Acipenser gueldenstaedtii

این گونه از تاس ماهیان دریای خزر عمدتاً در بخش های شمالی دریا زیست می کند و وابستگی زیادی به رودخانه ولگا و اورال دارد، اما در مناطق جنوبی نیز یافت می شود. در شمال دریای خزر ماهیان جوان این گونه در عمق 2 تا 5 متری زندگی می کنند اما ماهیان بزرگ در آبهای جنوبی دریای خزر محدوده عمقی 2 تا 130 متری را ترجیح می دهند. این ماهی جهت تخم ریزی در رودخانه ولگا ، اورال و کورا در شمال و رودخانه سفیدرود در جنوب دریای خزر وارد می شود.

مهاجرت های این ماهی جهت تولید مثل در فصول بهار و پاییز انجام می شود واوج تخم ریزی آن در دمای 21 تا 25 درجه سانتیگراد صورت می گیرد . میانگین خاویاردهی تاس ماهی روسی یا آسترای چالباش حدو 3/5 کیلوگرم است .

خاویار این ماهی نیز تحت نام خاویار آسترا عرضه می شود.

4- شیپ یا تاس ماهی شکم برهنه Acipenser nudiventris

تاس ماهی شیپ در دریای ، سیاه و خزر زندگی می کند .پراکنش این ماهی در دریای خزر یکنواخت نمی باشد . در شمال دریای خزر ، شیپ برای تخم ریزی بندرت به رودخانه ولگا وارد می شود و رودخانه اورال را ترجیح می دهد . این ماهی در اعماق 11تا 25 متری با دمای آب 3 تا 14 درجه زیست می کند . ذخایر این گونه از تاس ماهیان در آب های روسیه ، آذربایجان و ترکمنستان به حداقل خود رسیده و تجارت خاویار آن ممنوع می باشد . در ایران سالانه چند میلیون بچه ماهی شیپ بطور مصنوعی تکثیر و جهت تقویت ذخایر طبیعی دریای خزر ، رهاسازی می شود.

زمان تخم ریزی این ماهی در ماههای فروردین و اردیبهشت و در دمای آب حدود 10 درجه سانتیگراد است نرهای این گونه در سن 9-12 سالگی و ماده ها 11تا16 به بلوغ می رسند .

میانگین خاویار استحصالی از شیپ حدود 4/8 کیلوگرم است .

5- اوزون برون یا سوروگاAcipenser stellatus

اوزون برون یا سوروگا کوچک ترین گونه در بین ماهیان خاویاری دریای خزر است .

سوروگا به خاطر پوزه بلندی که دارد ، ظاهری منحصر به فرد داشته وبه دلیل همین پوزه بلند ازون برون نام گرفته است . خاویار سورگااز لحاظ اندازه دانه از بقیه انواع ریزتر است و طعم بسیاردلچسبی دارد.

این ماهی دردریای سیاه وآزوف نیزیافت می شودامازیستگاه اصلی آن دریای خزراست و در تمامی قسمت های ساحلی این دریا پراکنده است.

این ماهی درفصل بهار جهت تخم ریزی به رودخانه وارد می شود سن بلوغ ماهیان نر 7 تا 13 سالگی و ماده ها 8 تا 17 سالگی می باشد .

میانگین خاویار دهی اوزون برون حدود 3 کیلوگرم است .



اقتصاد مقاومتی ،تولید - اشتغالدفتر مقام معظم رهبری
پایگاه اطلاع رسانی ریاست جمهوری
پایگاه اطلاع رسانی دولت
درگاه خدمات الکترونیکی دولت
وزارت جهاد کشاورزی
شرکت خدمات حمایتی کشاورزی
شرکت هواپیمایی خدمات ویژهسازمان خصوصی سازی
سازمان شیلات ایران
موسسه تحقیقات بین المللی تاسماهیان دریای خزر
صفحه اول  |  مزایده و مناقصه  |  اساسنامه  |  اهداف و وظایف  |  خلاصه عملکرد  |  نمودار تشکیلاتی
تماس با ما  |  تکریم ارباب رجوع  |  نقشه سایت